Dünyada Bir İlk: Uzay Bilgisayar Gücüyle İnsansı Robot Yönetildi

Çinli araştırmacılar, insansı robotları uzaydaki bilgisayar gücüyle yönetmeyi başararak teknoloji dünyasında bir ilke imza attı.

GuoXing Aerospace Teknoloji ile Şanghay Jiao Tong Üniversitesi’nin ortak laboratuvarında gerçekleştirilen deney, açık kaynaklı bir yapay zeka ajanı olan OpenClaw, uzay tabanlı işlem ve karadaki robotu tek bir kapalı döngü sisteminde birleştirdi.

Deney sırasında operatör, sesli komutları OpenClaw aracılığıyla Çin’in yörüngedeki uydularına iletti. Uydular üzerindeki büyük dil modelleri, uzay bilgisayar gücünü kullanarak yörüngede çıkarım yaptı ve ardından kararları Dünya’ya geri göndererek OpenClaw’un robot hareketlerini kontrol etmesini sağladı.

Bu görev, yapay zeka Token-calling hizmetlerinin uzayda ilk kez devreye alınmasına öncülük ederken, silikon tabanlı akıllı ajanların güçlendirilmesinde uzay bilgisayar gücünün fizibilitesini de doğrulamış oldu.

Karasal ağların güvenilmez olduğu durumlarda, uzay bilgisayar gücünün insansı robotlar, dört ayaklı robot köpekler, otonom araçlar ve insansız hava araçları için yüksek performanslı yapay zeka yetenekleri sağlayabileceği belirtiliyor.

Ocak ayında ticari bir uzay şirketi olan GuoXing Aerospace, Alibaba’nın Qwen3 büyük dil modelini uzay tabanlı bilgi işlem merkezine yükleyerek tamamen yörüngede uçtan uca akıl yürütme görevlerinin yapılabildiğini gösterdi. Geçtiğimiz mayıs ayında ise Çin, GuoXing Aerospace’in uzay bilgisayar projesinin ilk kümesi olan 12 uzay bilgisayar uydusunu yörüngeye fırlattı.

2035’te 2 bin 800 uyduluk dev ağ

Çin’in güneybatısındaki Chengdu şehrinde merkezi bulunan şirket, 2035 yılına kadar 2 bin 400 çıkarım uydusu ve 400 eğitim uydusu olmak üzere toplam 2 bin 800 özel bilgisayar uydusundan oluşan geniş bir ağ kurmayı planlıyor. Bu uydular, 500 ila 1000 kilometre yüksekliklerde güneş eşzamanlı, şafak-alacakaranlık ve düşük eğimli yörüngelere yerleştirilecek.

Şirketin ikinci ve üçüncü uydu kümelerinin bu yıl içinde fırlatılması, bin uyduluk ağın ise 2030 yılına kadar tamamlanması hedefleniyor.

Uzayda Görünmeyen Rekabetin Gerçek Nedeni

Uzmanlara göre bu gelişmenin arkasındaki en stratejik hedef, yapay zekâ tabanlı sistemleri yer altyapısından bağımsız hale getirerek kontrolü uzaya taşımak. Karar alma süreçlerinin doğrudan yörüngedeki sistemler üzerinden yürütülmesi, olası savaş, kriz ya da altyapı kesintilerinde operasyonların kesintisiz sürdürülmesine imkân tanıyor. Bu yaklaşım, yalnızca teknolojik bir ilerleme değil; aynı zamanda ülkelerin veri, yapay zekâ ve otonom sistemler üzerindeki egemenliğini güçlendiren yeni bir güç alanı olarak değerlendiriliyor. Uzay tabanlı yapay zekâ altyapısı sayesinde, robotlar, insansız araçlar ve diğer akıllı sistemler küresel ölçekte daha bağımsız ve güvenli şekilde çalıştırılabilecek.